Η Κομισιόν ανησυχεί για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού
Τις συνεχόμενες δικαστικές διεκδικήσεις των συνταξιούχων
Σε σχέση με αναδρομικά ποσά
Χαρακτηρίζει ως δημοσιονομικό κίνδυνο
Για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού η Κομισιόν, σε σχετική έκθεσή της
Αν και όπως χαρακτηριστικά αναφέρει είναι δύσκολο να ποσοτικοποιηθούν οι δικαστικές αποφάσεις του ΣτΕ για το 2015 και το 2015, ωστόσο αναφέρεται με προβληματισμό στην πιλοτική δίκη που βρίσκεται σε εξέλιξη μετά από προσφυγή του δημοσίου, έτσι ώστε να «διασφαλίσει μια εναρμονισμένη προσέγγιση και να αποτρέψει τις αντιφατικές δικαστικές αποφάσεις». Και σημειώνει ότι θα πρέπει να αντιμετωπίσει τρία βασικά ζητήματα σχετικά με την αναδρομικότητα. Αναλυτικά, θα απαντήσει στα εξής ερωτήματα:
1. Θα μπορούσε ο αναδρομικός νόμος του 2016 να εφαρμοστεί αναδρομικά; Η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση κράτησε τις υφιστάμενες συντάξεις στα επίπεδα που υπήρχαν στις 31 Δεκεμβρίου 2014, δηλαδή μετά τις περικοπές των συντάξεων που εφαρμόστηκαν το 2012. Ωστόσο, σύμφωνα με απόφαση του ΣτΕ του Ιουνίου 2015, οι συνταξιοδοτικές περικοπές του 2012 κρίθηκαν αντισυνταγματικές από την ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης, δημιουργώντας ένα «κενό» μεταξύ της απόφασης του Ιουνίου 2015 και του Μαΐου 2016, όταν τέθηκε σε ισχύ η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος.
2. Ήταν νόμιμο το γεγονός ότι ο νόμος περί συνταξιοδότησης του 2016 επανέφερε έμμεσα τις περικοπές του 2012; Όπως αναφέρθηκε, η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση του Μαΐου 2016 συνέχισε να διατηρεί τις υφιστάμενες συντάξεις σε ίδια επίπεδα με αυτά που υπήρχαν μετά τις περικοπές που εφαρμόστηκαν το 2012, εφαρμόζοντας μια νέα συνταξιοδοτική συνταγή για νέες συντάξεις και έναν πλασματικό επανυπολογισμό των παλαιών συντάξεων. Η πιλοτική δίκη θα διευκρινίσει πιθανά αναδρομικά ποσά από την περίοδο Μαΐου 2016 έως τον επανυπολογισμό των συντάξεων τον Ιανουάριο του 2019.
3. Είναι σύμφωνο με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ότι οι συνταξιούχοι που δεν είχαν υποβάλει προσφυγή πριν από την απόφαση του ΣτΕ του 2015 αποκλείονταν από την αναδρομικότητα; Και αυτό γιατί η απόφαση του ΣτΕ τέθηκε σε ισχύ από την ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης τον Ιούνιο του 2015 και μόνο οι αιτήσεις που υποβλήθηκαν πριν από την ημερομηνία αυτή μπορούν να διεκδικήσουν αναδρομικά.
Πρόσθετες δημοσιονομικές πιέσεις ενδέχεται να προκληθούν σύμφωνα με την Κομισιόν, από τις προγραμματισμένες ρυθμίσεις σχετικά με το ιδιωτικό ταμείο συμπληρωματικής συνταξιοδότησης ΛΕΠΕΤΕ της Εθνικής Τράπεζας ΕΤΕ -3,59%. Σύμφωνα με το σχέδιο που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση μεταξύ της κυβέρνησης και της Eθνικής Τράπεζας, το κόστος μελλοντικών συντάξεων θα κατανεμηθεί μεταξύ των δύο μερών.
Το σχέδιο προβλέπει ότι θα διατεθούν περίπου 40 εκατ. ευρώ από την Εθνική Τράπεζα ετησίως μέχρι το 2030. Το υπόλοιπο κόστος θα αναληφθεί από το κράτος. Ο κίνδυνος για τα δημόσια οικονομικά έγκειται σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, στο γεγονός ότι εάν και όταν το κράτος θα αναλάβει επισήμως τις συνταξιοδοτικές υποχρεώσεις του συμπληρωματικού ταμείου συντάξεων της Εθνικής, αυτό θα καταγραφεί ως μεταφορά κεφαλαίου κατά το έτος της απόφασης, με αρνητικό επιπτώσεις στο υπόλοιπο της γενικής κυβέρνησης που ισούνται με την καθαρή παρούσα αξία των μελλοντικών συνταξιοδοτικών υποχρεώσεων. Και σε αυτήν την περίπτωση, καθοριστικός είναι ο ρόλος της δικαιοσύνης, καθώς είναι σε εκκρεμότητα δύο δικαστικές υποθέσεις, η μία σχετικά με τις απαιτήσεις των συνταξιούχων έναντι της τράπεζας και η άλλη σχετικά με τις απαιτήσεις της τράπεζας έναντι του κράτους.