Σε 1.513 επιχειρήσεις πραγματοποίησε έρευνα η ICAP, θέλοντας να καταγράψει τις επιπτώσεις του κορονοϊού και του lockdown στην πραγματική οικονομία.
Σύμφωνα με την έρευνα, 3 στις 4 επιχειρήσεις διέκοψαν τη λειτουργία τους κατά την περίοδο του lockdown ή ανήκουν σε πληττόμενους κλάδους με βάση τον ΚΑΔ. Οι επιχειρήσεις αυτές ανήκουν στους κλάδους του τουρισμού, στις κατασκευές, στο χονδρικό εμπόριο, στο λιανικό εμπόριο, στις υπηρεσίες και στα τρόφιμα – ποτά.
Η πλειονότητα των επιχειρήσεων (67%) εκτιμά ότι ο κύκλος εργασιών της θα είναι μειωμένος το 2020 σε σχέση με το 2019, ενώ 1 στις 4 επιχειρήσεις (25%) θα εμφανίσει αύξηση του κύκλου εργασιών της το 2020. Η μείωση που προβλέπεται να εμφανιστεί στον κύκλο εργασιών όλων των επιχειρήσεων από όλους τους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας αναμένεται να είναι της τάξης του 21% κατά μέσο όρο, με αντίστοιχες μειώσεις τόσο στα EBITDA (-21%) όσο και στη ρευστότητα
(-22%).
Τη μεγαλύτερη μείωση πωλήσεων προβλέπεται πως θα παρουσιάσει ο κλάδος του τουρισμού, φτάνοντας μέχρι και το 66%, ενώ ακολουθεί ο κλάδος της εστίασης με μείωση 38%.
Τη μικρότερη μείωση αναμένεται να παρουσιάσει ο κλάδος της πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών (-1%) και ο κλάδος της ενέργειας και ανακύκλωσης (-4%).
Οι πολύ μικρές επιχειρήσεις θα κλείσουν το 2020 με 24% μείωση.
Όσον αφορά το 2021, 5 στις 10 επιχειρήσεις (51%) εκτιμούν ότι ο κύκλος εργασιών τους θα είναι επίσης μικρότερος συγκριτικά με τον αντίστοιχο του 2019.
Μέτρα αντιμετώπισης
Οι δύο από τις σημαντικότερες ενέργειες των εταιρειών με σκοπό την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας είναι η εξασφάλιση ρευστότητας για τις 7 στις 10 επιχειρήσεις και η συγκράτηση των δαπανών τους σε ποσοστό 56%.
Τηλεργασία
Σχετικά με την τηλεργασία, οι επιχειρήσεις εμφανίζονται ιδιαίτερα επιφυλακτικές, καθώς το 54,6% τη θεωρεί λιγότερο αποτελεσματική σε σχέση με την εργασία στο γραφείο, ενώ το 43% δηλώνει ότι δεν θα τη διατηρήσει μετά το πέρασμα της πανδημίας. Πάντως, τα μεγαλύτερα ποσοστά για τη διατήρησή της εντοπίζονται στους κλάδους της πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών, αφού 1 στις 2 επιχειρήσεις δηλώνει ότι θα τη συνεχίσει, καθώς και στον κλάδο των υπηρεσιών.
Μέτρα στήριξης από το κράτος
Οι 2 στις 3 εταιρείες (65,1%) έχουν αξιοποιήσει τα μέτρα του κράτους για την ενίσχυση των επιχειρήσεων καθώς και τη στήριξη των εργαζομένων τους, με ιδιαίτερα σημαντικά ποσοστά να καταγράφονται στους κλάδους του τουρισμού, των τροφίμων-ποτών και των κατασκευών ‒ πάνω από 70%.
Από τις μισές περίπου επιχειρήσεις αξιοποιήθηκαν τόσο η αναστολή των συμβάσεων των εργαζομένων όσο και ο δανεισμός με την εγγύηση ή την ενίσχυση του ελληνικού Δημοσίου.
Επιπλέον, η αναστολή πληρωμής φόρων και ασφαλιστικών εισφορών επιλέχθηκε από το 45,5% των επιχειρήσεων. Προκειμένου να περιορίσουν το λειτουργικό τους κόστος και να τονώσουν την κερδοφορία τους, το 31% από αυτές συμμετέχει στο πρόγραμμα πληρωμής μειωμένου ενοικίου, ενώ επίσης αντίστοιχο ποσοστό (30,4%) διαπραγματεύτηκε τη μείωση του ενοικίου των ακινήτων του.
Μία στις 4 επιχειρήσεις έχει ή σκοπεύει να διακόψει τις συμβάσεις με τους εργαζομένους της, προκειμένου να περιορίσει το λειτουργικό της κόστος, 1 στις 4 διατηρεί ή θα διατηρήσει την αναστολή συμβάσεων εργασίας και αντίστοιχο περίπου ποσοστό θα συμμετέχει στο πρόγραμμα «ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ».
Επιστροφή στην κανονικότητα
Σχετικά με τον χρόνο που πιστεύουν ότι θα χρειαστεί για να επιστρέψει η οικονομική δραστηριότητα στη χώρα στην προ Covid-19 εποχή, και πάλι οι επιχειρήσεις εμφανίζονται αρκετά διστακτικές, αφού 1 στις 3 (34%) εκτιμά ότι θα χρειαστούν δύο χρόνια για να επανέλθει η οικονομική δραστηριότητα στη χώρα στα επίπεδα του 2019. Ο τουρισμός παρουσιάζεται ο πιο απαισιόδοξος κλάδος, καθώς 6 στις 10 επιχειρήσεις εκτιμούν ότι θα χρειαστεί από 18 μήνες και πάνω για να επιστρέψει η χώρα στα επίπεδα προ πανδημίας. Την ίδια σχεδόν απαισιοδοξία για τη χώρα εκδηλώνουν όμως και οι επιχειρήσεις του κλάδου πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών, σε αντίθεση με τις εκτιμήσεις τους για τον κύκλο εργασιών της εταιρείας τους, που είναι περισσότερο αισιόδοξες.
Τέλος, ιδιαίτερα αρνητική είναι η ψυχολογία στις επιχειρήσεις της χώρας, καθώς η πλειονότητα αυτών, και συγκεκριμένα τα 2/3 (67%), θεωρούν ότι οι συνέπειες της πανδημίας του κορονοϊού στην ελληνική οικονομία θα είναι ίδιες και μεγαλύτερες των συνεπειών της κρίσης της περιόδου 2009-2013, με τη συντριπτική πλειονότητα (8 στις 10 επιχειρήσεις) να θεωρούν ότι οι συνέπειες θα είναι μεγαλύτερες ‒ μόνο 1 στις 4 εταιρείες θεωρεί ότι θα είναι μικρότερες.
