Η εκτίμηση του υπουργείου Εξωτερικών είναι ότι ενισχύεται η στρατηγική σχέση με τις ΗΠΑ και αναβαθμίζεται η σημασία της Ελλάδας για το δυτικό σύστημα ασφαλείας, με προφανή θετικά αποτελέσματα για τα εθνικά συμφέροντα.

Η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία από τους Αμερικανούς εγκαταστάσεων υψηλής τεχνολογίας επί ελληνικού εδάφους και εντός ελληνικών στρατιωτικών βάσεων. Ρυθμίζονται θέματα που αφορούν τη βάση της Σούδας και πιο συγκεκριμένα τη χρήση της προβλήτας στο Μαράθι. Επίσης, προβλέπει μεταξύ άλλων τη μερική χρήση των ελληνικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, με οριοθέτηση του πλαισίου της αμερικανικής παρουσίας.

Από την πλευρά τους, οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις αποκτούν πρόσβαση σε υψηλή τεχνολογία, όπως π.χ. στη χρήση των μη επανδρωμένων αμερικανικών αεροσκαφών (UAV), τα οποία επιχειρούν από την 110 Πτέρυγα Μάχης στη Λάρισα. Περιττό να υπογραμμιστεί ότι ο ρόλος τους καθίσταται ολοένα και πιο σημαντικός σε περίπτωση που υπάρξει ένταση στην περιοχή. Επίσης, προβλέπεται η από κοινού εκπαίδευση Ελλήνων και Αμερικανών χειριστών ελικοπτέρων στο Στεφανοβίκειο Βόλου.

Μετά τη συμφωνία που επετεύχθη στο επίπεδο των τεχνικών επιτροπών Ελλάδας και ΗΠΑ, το επόμενο βήμα είναι η επίσημη μετάφραση των κειμένων και το πρόγραμμα προβλέπει υπογραφή από τους δύο υπουργούς Νίκο Δένδια και Μάικ Πομπέο, κατά την επίσκεψη του τελευταίου στην Αθήνα για τον δεύτερο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου των δύο κρατών.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η διαπραγμάτευση ήταν λεπτομερειακή και επίπονη, εξ ου και διήρκεσε περίπου 2,5 μήνες. Η αιτία ήταν πως έπρεπε να ρυθμιστούν πολλές λεπτομέρειες. Το κλίμα, ωστόσο, ήταν εποικοδομητικό καθ’ όλη τη διάρκεια των συνομιλιών, γεγονός που –σύμφωνα με διπλωματικές πηγές– καταδεικνύει την πρόθεση και των δύο πλευρών να καταλήξουν σε μία συμφωνία που να είναι αμοιβαία επωφελής.

Κατά τις διαπραγματεύσεις υπήρχε συνεχής ενημέρωση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο οποίος έδινε και τις κατευθυντήριες οδηγίες, αλλά και στενή συνεργασία με τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας Νίκο Παναγιωτόπουλο. Σύμφωνα με πληροφορίες, μάλιστα, σε μία από τις συναντήσεις τους ο Κυριάκος Μητσοτάκης δώρισε στο Νίκο Δένδια ένα βιβλίο που έχει γράψει ο ίδιος με σχετικό θέμα. Πρόκειται για το βιβλίο «Οι συμπληγάδες της εξωτερικής πολιτικής, Εσωτερικές και διεθνείς πιέσεις στις ελληνοτουρκικές διαπραγματεύσεις για τις βάσεις, 1974-85», οποίο κυκλοφόρησε το 2006 από τις εκδόσεις Πατάκη.

Από ελληνικής πλευράς, πέρα των αρμόδιων υπηρεσιακών παραγόντων, σημαντικό ρόλο στη διαπραγμάτευση είχαν και δύο ακόμα αξιωματούχοι: η διπλωματική σύμβουλος του πρωθυπουργού πρέσβης Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου και ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας αντιναύαρχος Αλέξανδρος Διακόπουλος.

Σύμφωνα με αξιόπιστες πληροφορίες, τα βήματα που οδήγησαν τις δύο πλευρές στη συμφωνία είναι τα εξής:

Στο πρώτο του ταξίδι εκτός Ευρώπης, στις 17 Ιουλίου, ο Νίκος Δένδιας συζήτησε το θέμα της αμυντικής συνεργασίας και την αναγκαιότητα σύναψης νέας συμφωνίας με τον Αμερικανό ομόλογό του Μάικ Πομπέο, με τον τότε Σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας Τζον Μπόλτον, καθώς και με αρμόδια μέλη του Κογκρέσου.

Ο Έλληνας υπουργός υπογράμμισε στους συνομιλητές του την αναγκαιότητα να θεσμοθετηθεί με σύγχρονους όρους η υφιστάμενη εδώ και δεκαετίες στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην Ελλάδα, μέσα από την τροποποίηση του παραρτήματος της Συμφωνίας που είχε ήδη προτείνει η αμερικανική πλευρά. Η ίδια θέση εκφράστηκε και στη συνάντηση του Νίκου Δένδια με την Πρόεδρο της Επιτροπής Κατανομής Πόρων της αμερικανικής Βουλής Nita Lowey στις 21 Aυγούστου, παρουσία του Αμερικανού πρέσβη Τζέφρι Πάιατ, όταν η βουλευτής είχε επισκεφθεί την Αθήνα. Την ίδια θέση ανέλυσε ο υπουργός Εξωτερικών και στην Διαρκή Επιτροπή Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων της ελληνικής Βουλής στις 12 Σεπτεμβρίου σε σχετική συζήτηση.

Οι διαπραγματεύσεις σε επίπεδο τεχνικών επιτροπών είχαν αρχίσει, αλλά μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου είχε καταστεί σαφές ότι δεν μπορούσαν να λύσουν προβλήματα που είχαν ανακύψει, όπως για παράδειγμα για το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, γεγονός που δημιουργούσε νομικά εμπόδια, για την άρση των οποίων προέκυψε απόκλιση μεταξύ των δύο πλευρών.

Το μίνι αδιέξοδο που προέκυψε υποχρέωσε τον υπουργό Εξωτερικών να παρέμβει. Την Κυριακή 15 Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις της νομικής ομάδας του υπουργείου Εξωτερικών με σκοπό την εξεύρεση λύσεων. Η ελληνική πλευρά κατέληξε σε συγκεκριμένες προτάσεις, τις οποίες ενέκρινε ο πρωθυπουργός μετά από ενημέρωση που του έκανε ο Νίκος Δένδιας.

Το επόμενο βήμα ήταν να πραγματοποιηθούν αρκετές τηλεδιασκέψεις με την αμερικανική πλευρά, αλλά και πάλι δεν κατέστη δυνατόν να αρθούν οι διαφωνίες. Έτσι, όταν την Τετάρτη 18 Σεπτεμβρίου, σε νέα σύσκεψη, διαπιστώθηκε ότι το χάσμα παραμένει αγεφύρωτο και οι διαπραγματεύσεις κινδυνεύουν με ναυάγιο, πραγματοποιήθηκε την επομένη Πέμπτη 19 Σεπτεμβρίου συνάντηση του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών με τον Αμερικανό πρέσβη στην Ελλάδα.

Την Παρασκευή 20 Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκε σύσκεψη στην αίθουσα διαχείρισης κρίσεων υπό τον υπουργό Εξωτερικών με τη συμμετοχή του Γενικού Γραμματέα Θεμιστοκλή Δεμίρη, του Πολιτικού Διευθυντή Κυριάκου Λουκάκη, της ομάδας νομικών του υπουργείου και των αρμόδιων ανώτερων αξιωματικών του υπουργείου Άμυνας. Αφού εξετάσθηκαν διάφορα εναλλακτικά κείμενα, η ελληνική πλευρά κατέληξε τελικά σε τρεις εναλλακτικές λύσεις.

Αμέσως μετά, ο Νίκος Δένδιας, αφού προηγουμένως ενημέρωσε τον πρωθυπουργό και πήρε την έγκρισή του, επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Τζέφρι Πάιατ και τον ενημέρωσε για τις τρεις εναλλακτικές προτάσεις της Αθήνας. Την ίδια ημέρα το απόγευμα πραγματοποιήθηκε τηλεδιάσκεψη με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές, κατά τη διάρκεια της οποίας προέκυψε σύγκλιση όσον αφορά στις τρεις εναλλακτικές, εκ των οποίων η ελληνική πλευρά κατέληξε στη μία.

Ο υπουργός Εξωτερικών ενημέρωσε τον πρωθυπουργό τηλεφωνικά και στη συνέχεια και κατ’ ιδίαν, λίγο πριν τη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ στο Μέγαρο Μαξίμου. Σ’ αυτή την συνάντηση ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε τις τελευταίες κατευθύνσεις και ενέκρινε το κείμενο. Ακολούθησε νέα συνομιλία του Νίκου Δένδια με τον Τζέφρι Πάιατ το μεσημέρι του Σαββάτου και λόγω ακριβώς αυτών των διαπραγματεύσεων, ο υπουργός Εξωτερικών μετέβη στη Νέα Υόρκη με μία ημέρα καθυστέρηση. Ο δρόμος είχε πλέον ανοίξει και έτσι την Τρίτη οι τεχνικές επιτροπές κατέληξαν σε αναλυτική συμφωνία με την πραγματοποίηση τηλεδιασκέψεων. Πλέον οι δύο πλευρές βρίσκονται σε αναμονή των μεταφρασμένων κειμένων για την τελική τους έγκριση.

Δήλωση Υπουργού Εξωτερικών Νίκου Δένδια στο «protothema.gr»: «Μετά από μια ιδιαίτερα πλούσια εβδομάδα συναντήσεων και επαφών, ολοκληρώθηκε με επιτυχία η παρουσία της ελληνικής αποστολής στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υπό τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη. Με στόχο να αναδειχθεί ένα νέο πρόσωπο της χώρας μας στη διεθνή σκηνή, μια νέα Ελλάδα που γυρίζει σελίδα και βρίσκει ξανά το βηματισμό της με αυτοπεποίθηση στα διεθνή δρώμενα, οι συναντήσεις της ελληνικής αποστολής επιβεβαίωσαν ότι η χώρα μας αποτελεί στα μάτια όλων, όχι μόνο άγκυρα σταθερότητας για την ευρύτερη περιοχή, αλλά και έναν αξιόπιστο εταίρο που συνεισφέρει εποικοδομητικά στα μεγάλα ζητήματα της εποχής μας, όπως είναι, ενδεικτικά, η κλιματική αλλαγή και το μεταναστευτικό. Στην προσπάθεια αυτή επανεκκίνησης της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, η ελληνική διπλωματία καλλιεργεί μια σειρά από «ομόκεντρους κύκλους» συνεργασίας και διαλόγου. Παραμένει πάντα σταθερά προσηλωμένη στην διεθνή νομιμότητα ως αναγκαίο πλαίσιο προαγωγής διεθνών σχέσεων και διευθέτησης διαφόρων. Με κεντρικό άξονα τη δημιουργία μιας θετικής ατζέντας συνεργασίας με τους γείτονές μας στα Βαλκάνια και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, όπως πρωτίστως κατέδειξε και η συνάντηση του Πρωθυπουργού με τον Πρόεδρο της Τουρκίας, η Ελλάδα επαναπροσδιορίζει τη σχέση της με τους παραδοσιακούς εταίρους και συμμάχους της στην Ευρώπη, διευρύνει τη συνεργασία της με τις ΗΠΑ, καθώς και με άλλους μεγάλους «παίκτες» της διεθνούς σκηνής, όπως η Κίνα, ενισχύει τις διεθνείς εμπορικές και οικονομικές της σχέσεις. Η ελληνική διπλωματία πέρασε με επιτυχία το «τεστ». Η χώρα μας αποκτά μια νέα δυναμική, αφήνοντας πίσω της την κρίση και προχωρώντας με γνώμονα μια εξωστρεφή, ουσιαστική και πολυεπίπεδη εξωτερική πολιτική».

The post Τι περιλαμβάνει η νέα αμυντική συμφωνία Ελλάδας – ΗΠΑ appeared first on kyvernisi.com.

«Κάθε καλή συμφωνία θέλει τον καιρό της», αναφέρουν στην «Κ» καλά πληροφορημένες πηγές, οι οποίες επισημαίνουν ότι απαραίτητη προϋπόθεση για την Αθήνα είναι τα στρατηγικά ανταλλάγματα και οι απτές διασφαλίσεις και όχι μόνο ρητορικές διαβεβαιώσεις για τη στήριξη έναντι πιθανής απειλής. Ακόμη και αν Αθήνα και Ουάσιγκτον κατέληγαν επί των λεπτομερειών σήμερα, προσθέτουν οι ίδιες πηγές, θα ήταν αδύνατη μια συμφωνία κατά την επικείμενη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι οι πληροφορίες περί άμεσης συμφωνίας για πολυετή επέκταση της MDCA ανάμεσα σε Αθήνα και Ουάσιγκτον, που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας, είναι μάλλον παρακινδυνευμένες.

Στις συνομιλίες που θα έχουν τον Οκτώβριο στην Αθήνα, ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας θα θέσει υπ’ όψιν του ομολόγου του Μάικ Πομπέο όλες τις ελληνικές ευαισθησίες και, κυρίως, τις προϋποθέσεις που εκτιμά η κυβέρνηση ότι πρέπει να εκπληρώνονται, ώστε οι διευκολύνσεις που παρέχει η Ελλάδα στις ΗΠΑ να αποκτήσουν μια διαφορετική, πιο στέρεη νομική βάση. Υπενθυμίζεται ότι οι δύο άνδρες ήδη έχουν συναντηθεί μία φορά στην Ουάσιγκτον τον περασμένο Ιούλιο, όπου και διαπιστώθηκε σύμπνοια απόψεων για τα σημαντικότερα θέματα που αφορούν την περιοχή. Οι συζητήσεις δεν θα εξαντληθούν στις επαφές που θα έχει ο κ. Πομπέο στην Αθήνα με τον Ελληνα ομόλογό του και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά θα ακολουθήσουν τεχνικές συζητήσεις για τον τρόπο με τον οποίο η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην Ελλάδα θα αποκτήσει ένα νέο πλαίσιο.

Για την Αθήνα η ανανέωση της συμφωνίας δεν θεωρείται ένας πιεστικός «μονόδρομος», αλλά μια καλή ευκαιρία να παρουσιαστούν στην Ουάσιγκτον οι πολύ σοβαρές ανάγκες και προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο. Η βασική ποιοτική αλλαγή που επιθυμεί να επιτύχει η ελληνική κυβέρνηση σε σύγκριση με τον ΣΥΡΙΖΑ, όπως αναφέρουν καλά πληροφορημένες πηγές, είναι να αντιστραφεί η λογική της «αυτόβουλης» παραχώρησης οποιασδήποτε διευκόλυνσης ζητούσαν οι ΗΠΑ τα προηγούμενα χρόνια δίχως κανένα αντάλλαγμα. Προφανώς στην κυβέρνηση θεωρούν ότι η επιβεβαίωση της στρατηγικής συμμαχίας της Ελλάδας με τις ΗΠΑ από ένα κόμμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς, όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, αποτελεί την πλέον εμφατική προσυπογραφή της απαρέγκλιτα ατλαντικής πορείας της χώρας. Ωστόσο εκτιμούν ότι τα ελληνικά συμφέροντα μπορεί να εξυπηρετηθούν πολύ καλύτερα από μια συμφωνία που θα καταρτιστεί επί ίσοις όροις.

Επί της αρχής, στην Αθήνα είναι απολύτως αντιληπτό ότι η μονοετής ανανέωση μιας συμφωνίας του 1990 αποτελεί μια ποικιλοτρόπως ξεπερασμένη πρακτική. Στο υπουργείο Εξωτερικών επιθυμούν το νέο, πιθανώς πολυετές, πλαίσιο να κινείται επί πολύ συγκεκριμένων τεχνικών παραμέτρων, αλλά και της κοινής παραδοχής ότι η Ελλάδα και οι ΗΠΑ είναι δεσμευμένες στην οικοδόμηση μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής σχέσης.

Η γεωγραφική διασπορά

Η Ελλάδα αποτελεί τη δυτική απόληξη της πολύ σημαντικής τριμερούς συνεργασίας με την Κυπριακή Δημοκρατία και το Ισραήλ και είναι εξαιρετικά σημαντικό να διαθέτει τις δυνατότητες να υποστηρίξει εμπράκτως τις υποχρεώσεις που δημιουργεί αυτό το συμμαχικό σχήμα, το οποίο απολαύει της πολιτικής στήριξης και ενθάρρυνσης της Ουάσιγκτον. Ενα από τα ζητήματα που δημιουργείται εκ των πραγμάτων αφορά και τη γεωγραφική διασπορά των νέων βάσεων, όπως αυτές θα διαμορφωθούν μετά τη νέα συμφωνία.

Ο πρέσβης των ΗΠΑ Τζέφρεϊ Πάιατ, στην πρόσφατη συνέντευξή του στην «Κ» (21/7), ήταν σαφής σε κάτι που είναι γνωστό στους Ελληνες και στους Αμερικανούς στρατιωτικούς. Η βάση της Σούδας έχει ήδη αγγίξει τα όρια των δυνατοτήτων της, γι’ αυτό και απαιτείται η δημιουργία νέων διευκολύνσεων για τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Ως μία από τις προφανείς λύσεις θεωρείται η Λάρισα, όπου ήδη σταθμεύουν αμερικανικά UAV, ενώ η χρήση του λιμένα της Αλεξανδρούπολης για τη μετακίνηση των αμερικανικών δυνάμεων από τη Μεσόγειο προς την Ανατολική Ευρώπη είναι ιδιαίτερα σημαντική.

Οι φρεγάτες

Τις τελευταίες εβδομάδες, ιδιαίτερα μετά την επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη στο Παρίσι, επανήλθαν στην επιφάνεια τα σενάρια περί αμυντικής συνεργασίας σε έναν τομέα στον οποίο το Πολεμικό Ναυτικό (Π.Ν.) παρουσιάζει σημαντικές προκλήσεις: την προμήθεια φρεγατών, ικανών να υποστηρίξουν την προβολή ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι Γάλλοι έχουν προτείνει στην Ελλάδα τη ναυπήγηση φρεγατών τύπου Belh@rra με δυνατότητες αντιαεροπορικής άμυνας περιοχής, ενώ και οι Αμερικανοί ενδιαφέρονται να συνεργαστούν με την Αθήνα σε αυτό τον τομέα, έχοντας, μάλιστα, δείξει έντονο ενδιαφέρον για τα Ναυπηγεία Ελευσίνας και Σκαραμαγκά. Υπάρχει ωστόσο ένα πρόβλημα. Ενα τέτοιο πρόγραμμα δύσκολα θα έχει αποτελέσματα πριν παρέλθει μια πενταετία. Ωστόσο, οι ανάγκες είναι πιεστικές. Από τις 13 φρεγάτες του Π.Ν., οι νεότερες είναι οι τέσσερις γερμανικές τύπου ΜΕΚΟ, που ναυπηγήθηκαν πριν από 23 έως 28 έτη. Οι υπόλοιπες εννέα, ολλανδικές τύπου «S», ναυπηγήθηκαν πριν από 37 έως 42 χρόνια, αγγίζοντας, ουσιαστικά, τα όριά τους. Το Π.Ν. χρειάζεται άμεσα μονάδες που θα αποτελέσουν ενδιάμεση λύση μέχρι την παράδοση νέας φρεγάτας ή κορβέτας, τομέας στον οποίο εκτιμάται ότι οι ΗΠΑ μπορεί να παράσχουν ορισμένες αξιόπιστες λύσεις.

The post Ελλάδα-ΗΠΑ: Αμυντική συμφωνία με σταθερά βήματα appeared first on kyvernisi.com.